ΤΑ ΜΠΛΟΚΙΑ

Ειδήσεις και αναλύσεις από τη Λέσβο και την Ελλάδα με αριστερή ματιά!

Οικονομία

Το στρατηγικό σχέδιο για την ανάπτυξη της κοινωνικής οικονομίας

socialeconomy

Τα εγχειρήματα της Κοινωνικής Οικονομίας, στηρίζονται στην αυτοδιαχείριση. Προτάσσουν τη συμμετοχή σε όλα τα στάδια της παραγωγής, από το σχεδιασμό μέχρι τη διαχείριση των πλεονασμάτων. Βασίζονται στη δημοκρατική λήψη των αποφάσεων, το δημοκρατικό έλεγχο των μελών και τη δίκαιη κατανομή του οικονομικού αποτελέσματος. Τα σχήματα της Κοινωνικής Οικονομίας επενδύουν τα κέρδη τους για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, με σεβασμό στον άνθρωπο και στο περιβάλλον.

Οπως έχει ήδη ανακοινωθεί κεντρικός στόχος της κυβέρνησης είναι η δημιουργία ενός σταθερού περιβάλλοντος που θα μπορεί να ενισχύσει τα παραγωγικά εγχειρήματα αυτοοργάνωσης και αυτοελέγχου ώστε να μπορούν να συνεισφέρουν ένα σημαντικό μερίδιο του ΑΕΠ, όπως συμβαίνει σε πολλές χώρες της Ευρώπης και της Αμερικής. Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγματα της Γαλλίας και της Ισπανίας, όπου οι δραστηριότητες της Κοινωνικής Οικονομίας καταλαμβάνουν ποσοστό μεγαλύτερο του 10% του ΑΕΠ τους.

Στην Ελλάδα η θεσμοθέτηση της Κοινωνικής Οικονομίας καθυστέρησε αρκετά. Συνέβη μόλις το 2011 και δυστυχώς με αρκετά προβλήματα, τα οποία σήμερα πρέπει να ξεπεραστούν. Όμως οι μέχρι σήμερα καταγραφές μας δείχνουν ότι, παρά τα όποια προβλήματα, οι δομές Κοινωνικής Οικονομίας ενδιαφέρουν όλο και περισσότερο κόσμο. Συγκεκριμένα, στο Μητρώο Κοινωνικής Οικονομίας και Επιχειρηματικότητας έχουν εγγραφεί 938 ΚοινΣεπ, από τις οποίες 8 στις 10 είναι εγχειρήματα Συλλογικού και Παραγωγικού Σκοπού.

Στρατηγικός στόχος , είναι η ανάπτυξη συνεταιριστικών δομών και δομών κοινωνικής οικονομίας σε όλους τους κλάδους της οικονομίας, όπως ο αγροτικός και αγροδιατροφικός τομέας, ο βιομηχανικός, ο τουριστικός, η ενέργεια, με την απαιτούμενη μεταξύ τους συνεργασία και στήριξη.

Σε αυτή την κατεύθυνση, είναι η άρση των εμποδίων και κίνητρα για την ανάπτυξη ενός σταθερού περιβάλλοντος που θα επιτρέπει την αυτόνομη εξέλιξη της Κοινωνικής Οικονομίας.

 

Υφιστάμενη κατάσταση

Ø Το θεσμικό πλαίσιο (Ν. 4019/2011) περιορίζει την κοινωνική οικονομία μόνο στις ΚΟΙΝΣΕΠ, ενώ ένας αυξανόμενος αριθμός ανθρώπων που έχουν υιοθετήσει αυτή τη νομική μορφή, ενδιαφέρονται κυρίως να δημιουργήσουν ένα συνεταιρισμό εργαζομένων και όχι μία κατεξοχήν κοινωνική επιχείρηση.

Ø  Το θεσμικό πλαίσιο για τους συνεταιρισμούς είναι κατακερματισμένο και δεν προβλέπει συνέργειες μεταξύ των διαφόρων νομικών μορφών της κοινωνικής οικονομίας, όπως είναι οι αγροτικοί και αστικοί συνεταιρισμοί ή οι πιστωτικοί συνεταιρισμοί και οι συνεταιριστικές τράπεζες.

Ø Το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο δεν επιτρέπει στην πράξη τον διυπουργικό συντονισμό.

Ø Δεν υπάρχουν εργαλεία πολιτικής για τη διαβούλευση ανάμεσα στο πεδίο και τις δημόσιες αρχές. Δεν υπάρχει δηλαδή χώρος διαλόγου ανάμεσα στα εγχειρήματα και το Κράτος.

Ø Εχει αποδειχθεί στην πράξη ότι οι προσκλήσεις για τους Περιφερειακούς Μηχανισμούς με τον τρόπο που σχεδιάστηκαν απέκλεισαν εγχειρήματα και οργανώσεις με πραγματική εμπλοκή και γνώση του πεδίου.

Ø Στον χώρο της Κοινωνικής Οικονομίας αναδεικνύονται αυτόκλητοι σύμβουλοι, οι οποίοι είτε παρέχουν πλημμελή πληροφόρηση ή/και κερδοσκοπούν σε βάρος των εγχειρημάτων.

Ø Επίσης, διαπιστώθηκε ότι η πλειονότητα των ΚΟΙΝΣΕΠ που δημιουργήθηκαν αναπαράγει την υπάρχουσα δομή της ελληνικής οικονομίας (εστίαση, υπηρεσίες ψυχαγωγίας) χωρίς εμφανή στοιχεία κοινωνικής και περιβαλλοντικής καινοτομίας και χωρίς να δημιουργούν σημαντικό αριθμό θέσεων απασχόλησης.

Ø Εχουν σημειωθεί σημαντικές καθυστερήσεις στην ανάπτυξη εργαλείων χρηματοδοτικής στήριξης για τα εγχειρήματα της Κοινωνικής Οικονομίας.

Το νέο Στρατηγικό Σχέδιο

Οι παρεμβάσεις που έχουν ήδη ξεκινήσει και θα συνεχίσουν να υλοποιούνται την επόμενη περίοδο χωρίζονται σε 4 βασικούς άξονες:

1. Θεσμικές αλλαγές

Ø Αναθεώρηση του Ν. 4019/2011 για να ξεπεραστούν τα προβλήματα

Ø Εναρμόνιση της συνεταιριστικής νομοθεσία στην Ελλάδα με στόχο τη δημιουργία κοινών απαιτήσεων εγγραφής και λειτουργίας και τη διασύνδεση των εγχειρημάτων μεταξύ τους.

Ø Ενσωμάτωση στο ελληνικό θεσμικό πλαίσιο οι οδηγίες 24 και 25 για τις δημόσιες συμβάσεις κοινωνικής αναφοράς.

Ø Διαμόρφωση ενός πλαισίου συνεργασίας του ευρύτερου δημόσιου τομέα και της Κοινωνικής Οικονομίας αναφορικά με την παραχώρηση χώρων και εξοπλισμού και την υπογραφή προγραμματικών συμβάσεων.

Ø Διυπουργική συνεργασία διαμόρφωσης θεσμικού πλαισίου στην Ελλάδα για τη μεταβίβαση εγκαταλειμμένων και πτωχευμένων επιχειρήσεων σε συνεταιρισμούς εργαζομένων. Για το σκοπό αυτό αποφασίστηκε η συγκρότηση διυπουργικής επιτροπής για την επεξεργασία νομοσχεδίου που θα επιτρέπει τη συνέχιση της λειτουργίας τους.

Ø Κριτήρια και διαδικασίες πιστοποίησης των συμβούλων και των εκπαιδευτών της Κοινωνικής Οικονομίας. Σε συνεργασία με τον ΕΟΠΠΕΠ και την εθνική σχολή Δημόσιας Διοίκησης δημιουργείται επίσημο Μητρώο εκπαιδευτών και συμβούλων για την Κοινωνική Οικονομία.

Ø Εναρμονισμένες διαδικασίες εγγραφής των συνεταιρισμών, ανεξάρτητα από το είδος και το αρμόδιο υπουργείο, ώστε να διευκολύνουμε την εξαγωγή στοιχείων για το πεδίο.

Ø Εκπαίδευση των κεντρικών και περιφερειακών δημόσιων αρχών που σχετίζονται με την ανάπτυξη του πεδίου.

Ø Εκπαίδευση των συμβούλων του ΟΑΕΔ, ώστε να παράσχουν εξειδικευμένη συμβουλευτική και εκπαίδευση στο κόσμο που ενδιαφέρεται να στραφεί στον τομέα της Κοινωνικής Οικονομίας.

2. Δεύτερος Άξονας: Δομές υποστήριξης

Ø Δημιουργία Περιφερειακών Κέντρων Στήριξης της Κοινωνικής Οικονομίας.

Ø Δημιουργία και ενίσχυση περιφερειακών χώρων θεσμικού διαλόγου ανάμεσα στα εγχειρήματα της ΚΑΟ και του κράτους (forum).

Ø Σύσταση ανεξάρτητου Ινστιτούτου για την Κοινωνική Οικονομία

3. Τρίτος άξονας: Οικονομική στήριξη

Ø Απευθείας επιχορήγηση των συνεταιριστικών εγχειρημάτων για την κάλυψη του μισθοδοτικού κόστους

Ø Δημιουργεία μηχανισμών  μικροχρηματοδότησης των σχημάτων της ΚΑΟ

Ø Ιδρυση Ταμείου Κοινωνικής Οικονομίας

4. Τέταρτος άξονας: Πληροφόρηση-διάχυση

Ø Ηλεκτρονική πλατφόρμα για την παρουσίαση των εγχειρημάτων της Κοινωνικής Οικονομίας με σκοπό την ανάδειξη καλών πρακτικών, αλλά και την ανά τόπους ή ανά πεδίο δικτύωση των εγχειρημάτων.

Ø Σύσταση στρογγυλής τράπεζας για το σύστημα μικροχρηματοδότησης

Ø Οργάνωση εκθέσεων προϊόντων και υπηρεσιών της Κοινωνικής Οικονομίας κάθε χρόνο, αρχής γενομένης το 2016 (Social Economy Expo), υποστήριξη περιφερειακων εκθέσεων προώθησης των προϊόντων και των δραστηριοτήτων, των συνεταιριστικών εγχειρημάτων

Ø Διοργάνωση Διεθνών Επιστημονικών Συνεδρίων.